Hitteplan

Code rood voor hitte: voor het eerst afgekondigd op 26 juni 2026

Gepubliceerd 26 juni 2026 · 3 min lezen

Vrijdag 26 juni 2026 schrijft geschiedenis: voor het eerst sinds de invoering van het waarschuwingssysteem geeft het KNMI code rood af vanwege hitte. Diezelfde dag wordt in Ell een temperatuur van 39,4 graden gemeten, de hoogste junitemperatuur ooit gemeten in Nederland. Een dag later, op 27 juni, geldt code rood opnieuw.

Wat is code rood precies

Het KNMI werkt met een kleurcodesysteem — geel, oranje, rood — om het publiek te waarschuwen voor gevaarlijk weer. Code rood is de zwaarste waarschuwing en betekent dat er zeer uitzonderlijk weer wordt verwacht of gaande is, met kans op maatschappelijke ontwrichting en gezondheidsrisico's. Bij hitte gaat het dan om extreem hoge temperaturen gedurende langere tijd, in combinatie met factoren zoals luchtvochtigheid die het voor het lichaam moeilijker maken om af te koelen.

Vóór 26 juni 2026 was er in Nederland nog nooit code rood afgegeven specifiek voor hitte. Wel kende het land eerder al code rood voor storm of extreme regenval, maar voor aanhoudende hitte was dit een unicum.

Opbouw van de waarschuwing

• Vanaf 24 juni: code oranje voor hitte in delen van het land
• 26 juni: code rood, met 39,4°C in Ell tussen 16.40 en 16.50 uur
• 27 juni: code rood blijft van kracht
• Context: onderdeel van de hittegolf die van 18 tot en met 29 juni duurde

Waarom deze hitte zo gevaarlijk was

Wat deze periode extra belastend maakte, was niet alleen de hoogte van de temperatuur maar ook de luchtvochtigheid, die op meerdere dagen ongewoon hoog was voor een hittegolf. Hoge luchtvochtigheid maakt het voor het lichaam moeilijker om via zweten af te koelen, wat het risico op oververhitting en uitdroging vergroot — ook bij mensen die op zichzelf gezond zijn.

Daar kwam bij dat De Bilt van 25 tot en met 27 juni drie tropische nachten op rij noteerde, met minimumtemperaturen boven de 20 graden. Zonder afkoeling 's nachts krijgt het lichaam geen kans om te herstellen van de hitte overdag, wat het risico op gezondheidsklachten verder vergroot, vooral voor ouderen en mensen met een kwetsbare gezondheid.

Code rood voor hitte betekent: uitzonderlijk weer met reëel risico op gezondheidsschade, vooral voor kwetsbare groepen.

Wat betekent code rood voor jou

Bij code rood voor hitte adviseren gezondheidsinstanties om extra voorzichtig te zijn:

1. Vermijd inspanning buitenshuis tussen ongeveer 12.00 en 18.00 uur, de heetste uren van de dag
2. Drink voldoende water, ook als je geen dorst hebt
3. Houd een oogje in het zeil bij ouderen, zieken en jonge kinderen in de buurt
4. Zoek verkoeling op in de koelste ruimte van huis of in publieke gekoelde locaties
5. Stel niet-noodzakelijke lichamelijke inspanning uit tot de temperatuur daalt

Meer praktische tips en achtergrondinformatie over hoe je een hitteperiode goed doorkomt, staan verzameld onder hitteplan. Voor concrete oplossingen om je huis koel te houden is de koeling-kiezer een handig hulpmiddel, en wie wil weten hoe warm het water langs de Nederlandse kust inmiddels is, kan terecht bij de zeewatertemperatuur-pagina.

Vervolg

Code rood bleef van kracht tot de temperaturen na 27 juni geleidelijk afnamen. De hittegolf zelf duurde nog door tot en met 29 juni. Actuele metingen en het verdere verloop zijn te volgen via de hittegolf-tracker.