Droogte neemt snel toe in het voorjaar van 2026
Wat begin maart al voorzichtig zichtbaar was, is inmiddels een duidelijk patroon geworden: het voorjaar van 2026 is droog, en het neerslagtekort loopt sneller op dan gebruikelijk voor deze tijd van het jaar.
Neerslagtekort ver boven normaal
Het landelijke neerslagtekort ligt momenteel rond de 89 millimeter, ruimschoots boven de 20 tot 40 millimeter die normaal is voor eind april. Daarmee behoort dit voorjaar tot de droogste sinds het begin van de metingen. Volgens Weer.nl speelt niet alleen het gebrek aan neerslag een rol, maar ook de hoge verdamping.
Drie factoren die de droogte versnellen
- Veel zon — de afgelopen weken kende Nederland uitzonderlijk veel zonuren, wat de verdamping flink aanjaagt.
- Aanhoudende oostenwind — deze brengt relatief droge lucht het land in en werkt verdere uitdroging in de hand.
- Hoge temperaturen — overdag lopen de waarden regelmatig ruim boven het langjarig gemiddelde op, wat de bodem versneld laat uitdrogen.
April zelf was extreem droog: met slechts een handjevol millimeters neerslag hoort deze maand bij de droogste aprilmaanden sinds het begin van de metingen. Normaal valt er in april rond de 40 millimeter, dit jaar bleef dat steken op een fractie daarvan in grote delen van het land.
Grondwater nog niet hersteld van 2025
Extra pijnlijk is dat het groeiseizoen dit jaar al met een achterstand begint. De grondwaterstanden op de hogere zandgronden in het oosten en zuiden van Nederland waren na het droge jaar 2025 nog niet volledig aangevuld. Dat betekent dat de bodem nu minder buffer heeft om de huidige droogte op te vangen.
Voor de land- en tuinbouw is dit een lastige combinatie: gewassen als uien en bieten hebben moeite met kieming en een gelijkmatige opkomst door het gebrek aan vocht, met kans op groeivertraging en lagere opbrengsten later dit seizoen.
Gevolgen merkbaar in natuur en op het water
Naast de landbouw voelen ook natuurgebieden de droogte. Beken en sloten staan op veel plekken al lager dan gebruikelijk voor deze tijd van het jaar, en de kans op natuurbranden neemt toe naarmate de vegetatie verder uitdroogt. Waterschappen houden de situatie nauwlettend in de gaten en overwegen op sommige plekken al beregeningsbeperkingen.
Regionale verschillen
Niet overal in Nederland is de droogte even nijpend. Op de hogere zandgronden in Twente, de Achterhoek, Noord-Brabant en Limburg zakt het grondwater sneller weg dan in de lager gelegen kleigebieden in het westen en noorden, waar rivieren en polderwater nog wat buffer bieden. Toch melden ook waterschappen in het westen dat de zoetwatervoorraad sneller slinkt dan in een gemiddeld jaar, mede doordat de verzilting vanuit zee bij aanhoudend droog weer eerder toeslaat in de lager gelegen polders.
Vergelijkbare patronen waren de afgelopen jaren al vaker te zien, onder meer in het droge voorjaar van 2025. Het verschil is dat de bodem dit keer al met een tekort begon, waardoor het effect van de huidige droogte zich sneller en heftiger opstapelt dan in een jaar waarin de winter wel voor volledig herstel had gezorgd.
Wie wil weten hoe warm en droog het de komende dagen wordt, kan dat volgen via de hittegolf-tracker. Aanhoudend droog weer in combinatie met oplopende temperaturen is namelijk precies de basis waarop in de zomer een hittegolf kan ontstaan.
Vooralsnog is er geen teken dat het neerslagpatroon op korte termijn drastisch omslaat. Meteorologen benadrukken dat een paar dagen regen het tekort niet zomaar wegwerkt: daarvoor is langdurige, aanhoudende neerslag nodig, iets wat de afgelopen weken juist ontbrak.