Eerste officiële juni-hittegolf ooit in Nederland (2026)
Nederland in de greep van een unieke hittegolf
Het is officieel: Nederland beleeft momenteel de eerste hittegolf die volledig in de maand juni valt sinds het begin van de metingen in 1901. Sinds 18 juni voldoet het weerstation De Bilt aan de KNMI-definitie van een hittegolf, en de reeks warme dagen loopt door tot en met 29 juni. Daarmee is dit meteen ook de langste juni-hittegolf ooit gemeten.
De KNMI-definitie
Een hittegolf is volgens het KNMI een periode van minstens vijf aaneengesloten dagen met een maximumtemperatuur van 25 graden of hoger in De Bilt (zomerse dagen), waarvan minstens drie dagen 30 graden of hoger worden bereikt (tropische dagen). Hittegolven komen in Nederland vrijwel altijd in juli of augustus voor; een hittegolf die zich volledig binnen juni afspeelt, was er tot dit jaar nog nooit geweest.
Het verloop: van 18 tot 29 juni
De periode begon halverwege de maand met een warme zuidelijke luchtstroom die de temperaturen snel liet oplopen. Wat volgde was een aaneenschakeling van zomerse en tropische dagen, met als absolute uitschieter vrijdag 26 juni: die dag werd in Ell (Limburg) een temperatuur van 39,4 graden gemeten, tussen 16.40 en 16.50 uur. Dat is de hoogste temperatuur die ooit in de maand juni in Nederland is gemeten.
- Startdatum hittegolf: 18 juni
- Einddatum: 29 juni
- Piekdag: 26 juni, met 39,4°C in Ell
- Status: langste en eerste volledig in juni gemeten hittegolf sinds 1901
Drie tropische nachten op rij in De Bilt
Bijzonder aan deze hittegolf waren ook de nachten. Van 25 tot en met 27 juni bleef de temperatuur in De Bilt drie nachten achter elkaar boven de 20 graden: officieel tropische nachten. Dat is voor de maand juni nog niet eerder voorgekomen. Normaal gesproken komen tropische nachten in Nederland gemiddeld nog geen één keer per jaar voor, laat staan drie keer op rij, en al helemaal niet in juni.
Voor het eerst sinds het begin van de metingen bleef de temperatuur in De Bilt drie juninachten op rij boven de 20 graden.
Context: een uitzonderlijke maand
Deze hittegolf viel samen met een maand die toch al historisch warm was. Juni 2026 eindigde met een gemiddelde temperatuur van 19,1 graden in De Bilt, bijna drie graden boven het langjarig gemiddelde van 16,2 graden. Daarmee werd het de op één na warmste juni sinds het begin van de metingen in 1901 — alleen juni 2023 was met 19,4 graden nog iets warmer.
De hittegolf bouwde bovendien voort op een lente die al droog en warm was: in de top 5 warmste sinds 1901, met een piek van 33,7 graden op 29 mei in Ell. De droge bodem uit die periode heeft vermoedelijk bijgedragen aan de snelheid waarmee de temperaturen in juni verder opliepen.
Wat volgt
Met de dreiging van aanhoudende hitte werden ook waarschuwingsniveaus opgeschaald: vanaf 24 juni gold in delen van het land code oranje voor hitte, en op 26 en 27 juni werd voor het eerst ooit code rood afgekondigd. Meer daarover is te lezen in het artikel over code rood op 26 juni.
Voor wie de actuele temperaturen wil blijven volgen, is de hittegolf-tracker het handigste hulpmiddel. Praktische tips om verkoeling te vinden staan verzameld onder verkoeling, en met de koeling-kiezer is snel te bepalen welke oplossing het beste bij jouw situatie past.
Conclusie
De hittegolf van 18 tot en met 29 juni 2026 gaat de boeken in als een unicum: de eerste hittegolf die zich volledig in juni afspeelde, met een absoluut hitterecord van 39,4 graden in Ell en drie tropische nachten op rij in De Bilt. Nederland heeft daarmee een stukje weergeschiedenis meegemaakt.